De ervaringen vanuit de Rotterdamse ketenaanpak laten zien dat misstanden rond werken, wonen, dak- en thuisloosheid vaak met elkaar samenhangen. De volgende lessen zijn van belang voor een krachtige aanpak:

De kracht van een integrale ketenaanpak

Opgave 3: Lessen

Controles, meldingen en gesprekken met betrokkenen geven waardevolle inzichten in waar problemen ontstaan en welke maatregelen nodig zijn. Zoek EU-migranten op en bezoek probleemplekken. Zo werden de signalen van mensen die illegaal in schuurtjes verbleven of dakloos waren het startpunt van de speciale opvanglocatie voor EU-arbeidsmigranten.

4. Signalen uit de praktijk zijn onmisbaar

Alleen het aanpakken van overtreders is niet voldoende. Mensen in kwetsbare situaties en slachtoffers hebben vaak ook begeleiding, opvang of andere ondersteuning nodig. Vanuit Rotterdam hebben we dit georganiseerd via de EU-informatiepunten en via veldwerkers, die doorverwijzen naar partijen als Barka of de stichting Ontmoeting. 

5. Hulp en handhaving moeten hand in hand gaan

Het is belangrijk niet alleen te reageren op overlastmeldingen, maar vooral proactief te handelen. Door meldingen, signalen, gegevens en controleresultaten te combineren, kunnen risicolocaties gericht worden gecontroleerd. 

3. Proactief en datagestuurd werken levert resultaat op

Integrale controles met meerdere partijen, zoals Nederlandse Arbeidsinspectie, FIOD, AVIM, Bouw- en Woningtoezicht en politie, zijn een krachtig instrument. Dit zorgt voor gedeeld inzicht en bredere handhaving. Door uitzendbureaus en verhuurders aan te spreken op hun plichten worden soms nieuwe misstanden voorkomen.

2. Werk structureel samen met andere toezichthouders

Arbeidsuitbuiting, slechte huisvesting, schulden en dakloosheid hangen vaak met elkaar samen. Een effectieve aanpak vraag om intensieve samenwerking tussen gemeentelijke teams en partners op het gebied van wonen, werk, veiligheid en zorg. Daarbij is regie van de gemeente onmisbaar.

1. Samenwerking en regie zijn onmisbaar